Reuters dẫn nguồn tin từ các quan chức khu vực và phương Tây cho biết, Saudi Arabia đang xem xét nhiều phương án, từ một chiến dịch tập trung dọc bờ biển nhằm bảo đảm tuyến vận tải qua Biển Đỏ, cho tới một cuộc tiến công quy mô lớn hơn trên nhiều mặt trận tại Yemen.

Các nguồn tin nắm được công tác chuẩn bị cho biết chiến dịch dự kiến có thể được triển khai trong những tuần tới. Lực lượng Yemen trên thực địa, dưới sự giám sát của Saudi Arabia, sẽ đóng vai trò chủ lực, trong khi Riyadh hỗ trợ bằng các cuộc không kích.

Mỹ hiện cung cấp thông tin tình báo phục vụ các hoạt động của Saudi Arabia tại Yemen. Một số quốc gia trong khu vực và châu Âu cũng đang hỗ trợ Riyadh về quân sự, chủ yếu trong lĩnh vực phòng thủ. Tuy nhiên, theo các nguồn tin, các đồng minh của Saudi Arabia dự kiến không trực tiếp tham gia tác chiến.

Mục tiêu đẩy Houthi khỏi khu vực Bab el-Mandeb

Một trong những mục tiêu chủ chốt của kế hoạch là đảo ngược những bước tiến nhanh chóng của Houthi trong tháng 9, khi lực lượng này tiến xuống dọc bờ biển và mở rộng quyền kiểm soát tại khu vực Bab el-Mandeb.

Bab el-Mandeb là cửa ngõ phía Nam của Biển Đỏ, nối vùng biển này với Vịnh Aden và Ấn Độ Dương. Đây là tuyến hàng hải quan trọng kết nối Địa Trung Hải với châu Á. Tầm quan trọng của tuyến đường qua Bab el-Mandeb càng gia tăng trong năm nay, khi eo biển Hormuz - một trong những tuyến vận tải năng lượng quan trọng nhất thế giới - gần như bị đóng cửa do xung đột liên quan đến Iran.

Theo các quan chức vùng Vịnh và Yemen, Saudi Arabia đang cân nhắc hai phương án chính. Phương án thứ nhất là một chiến dịch có phạm vi tương đối hạn chế, tập trung vào khu vực ven biển quanh Bab el-Mandeb nhằm đẩy lùi Houthi và bảo đảm hoạt động hàng hải qua cửa ngõ phía Nam Biển Đỏ. Phương án thứ hai có quy mô rộng hơn, với các đợt tiến công đồng thời trên nhiều mặt trận tại Yemen, bao gồm các tỉnh Al-Bayda, Marib, Taiz và Al-Jawf.

Tùy quy mô chiến dịch được lựa chọn, hơn 100.000 binh sĩ Yemen có thể được huy động.

Người phát ngôn chính phủ Saudi Arabia, chính phủ Yemen, lực lượng Houthi và quân đội Mỹ chưa phản hồi ngay đề nghị bình luận về kế hoạch này.

Quy mô chiến dịch

Saudi Arabia can dự vào cuộc nội chiến Yemen từ năm 2015 với vai trò dẫn đầu liên minh Arab, hỗ trợ chính phủ Yemen được quốc tế công nhận sau khi lực lượng Houthi giành quyền kiểm soát thủ đô Sanaa.

Một thỏa thuận ngừng bắn đạt được năm 2022 đã giúp tình hình tương đối ổn định trong những năm sau đó, trước khi căng thẳng gia tăng trở lại trong năm nay.

Theo các nhà ngoại giao phương Tây và một quan chức vùng Vịnh, Riyadh cho rằng khó có thể bước vào một vòng đàm phán hòa bình mới với Houthi trong lúc lực lượng này vẫn duy trì quyền kiểm soát đáng kể tại khu vực quanh Bab el-Mandeb, qua đó có thêm đòn bẩy đối với một tuyến hàng hải quốc tế quan trọng.

Thời điểm cụ thể để triển khai chiến dịch hiện chưa được xác định. Các nguồn đưa ra các dự báo khác nhau, từ khả năng chiến dịch bắt đầu trong vòng một tuần cho tới thời điểm sau cuộc bầu cử giữa kỳ của Mỹ vào đầu tháng 11.

Ông Michael Ratney, cựu Đại sứ Mỹ tại Saudi Arabia, cho rằng nếu Riyadh triển khai chiến dịch, quy mô nhiều khả năng sẽ được giới hạn và nhỏ hơn đáng kể so với chiến dịch quân sự do Saudi Arabia dẫn đầu năm 2015. Theo ông, dù Riyadh muốn làm suy yếu Houthi trên phạm vi rộng hơn, ưu tiên trước mắt là đưa tình hình trở lại trạng thái trước khi lực lượng này mở rộng kiểm soát tại các khu vực ven biển gần Bab el-Mandeb.

“Lý tưởng nhất sẽ là một chiến dịch tương đối hạn chế nhằm giành lại các khu vực ven biển và khôi phục hoạt động hàng hải bình thường”, ông Ratney nói.

Trong những năm gần đây, Houthi trở thành một trong những đồng minh quân sự đáng kể nhất của Iran tại Trung Đông, đặc biệt trong bối cảnh năng lực của Hezbollah tại Lebanon bị suy giảm sau các cuộc xung đột với Israel.

Một chiến dịch do Saudi Arabia chỉ đạo nhằm vào Houthi có thể tạo thêm một điểm nóng mới tại Trung Đông, khu vực vốn liên tục chứng kiến xung đột kể từ cuộc tấn công do Hamas dẫn đầu nhằm vào Israel ngày 7/10/2023 và những diễn biến quân sự tiếp theo liên quan đến Mỹ, Israel và Iran.