Sao Mai Huyền Trang nhận giải thưởng về gìn giữ âm nhạc dân gian tại Hy Lạp
VOV.VN - Ca sĩ Huyền Trang, Quán quân dòng nhạc Dân gian Sao Mai 2013, vừa được trao giải “Nghệ sĩ tiên phong gìn giữ và phát huy âm nhạc dân gian 2026” tại Athens, Hy Lạp, ghi nhận hành trình nhiều năm theo đuổi và làm mới chất liệu âm nhạc truyền thống.
Ngày 22/9 tại Athens, Hy Lạp, Huyền Trang được Mạng lưới Liên hiệp các Hội UNESCO trao tặng giải thưởng “Nghệ sĩ tiên phong gìn giữ và phát huy âm nhạc dân gian 2026” (Pioneering Artist in Safeguarding and Promoting Folk Music 2026).
Giải thưởng ghi nhận những đóng góp của nữ ca sĩ trong việc gìn giữ, thực hành và lan tỏa các giá trị âm nhạc dân gian, đồng thời đưa chất liệu truyền thống đến gần hơn với cộng đồng và thế hệ trẻ.
Cột mốc này đến sau 13 năm kể từ khi Huyền Trang giành Quán quân dòng nhạc Dân gian tại Sao Mai 2013. Trong suốt chặng đường đó, nữ ca sĩ không chỉ tiếp tục theo đuổi những ca khúc mang âm hưởng dân gian mà còn từng bước thay đổi cách tiếp cận, từ xử lý giọng hát, hòa âm, phối khí đến hình thức thể hiện bằng MV.
Xuất thân từ Nghệ An, Huyền Trang có sự gần gũi với không gian dân ca miền Trung, đặc biệt là ví, giặm. Trong những năm đầu sự nghiệp, giọng hát nữ tính, sáng, cách xử lý mềm mại và khả năng hát liền tiếng giúp cô tạo dấu ấn ở những ca khúc về quê hương.
Album đầu tay “Lời trái tim” phát hành năm 2015 với các ca khúc như Đôi bờ sông quê, Điệu ví dặm là em, Thương ơi điệu ví, Mơ quê, Ca dao em và tôi… vẫn nằm trong vùng thẩm mỹ dân gian quen thuộc. Tuy nhiên, từ giai đoạn này, Huyền Trang đã bắt đầu chú ý đến cách làm mới bản phối và tiết chế kỹ thuật thanh nhạc.
Thay vì sử dụng dày đặc các luyến láy, rung hay cách nhả chữ đậm chất dân gian, nữ ca sĩ có xu hướng xử lý nhẹ hơn ở một số đoạn, tạo cảm giác gần với lối kể chuyện. Cách hát này giúp phần lời và hình ảnh trong ca khúc được đặt ở vị trí rõ hơn, thay vì tập trung quá nhiều vào kỹ thuật.
Ở các dự án sau, Huyền Trang tiếp tục mở rộng không gian âm nhạc. Với “Đóa sen ngời”, chất liệu dân gian được đặt bên cạnh màu sắc semi-classic. Một số sản phẩm khác lại đưa nhạc nhẹ và cách tổ chức âm thanh hiện đại vào nhiều hơn.
Điểm đáng chú ý là hướng làm mới của cô không nhằm loại bỏ yếu tố truyền thống mà chủ yếu thay đổi cách bao quanh phần cốt lõi dân gian. Chất dân gian vẫn được giữ trong giai điệu, thang âm, cách nhả chữ và cảm xúc, trong khi hòa âm, phối khí được mở rộng theo hướng đương đại.
Bên cạnh âm thanh, yếu tố vùng miền cũng xuất hiện khá rõ trong các sản phẩm của Huyền Trang. “Không can chi mô” sử dụng ngay phương ngữ miền Trung trong tên gọi, trong khi những sản phẩm như “Về miền ký ức”, Nghe câu ví dặm người thương, Hà Tĩnh quê mình ơi hay “Quê ơi” tiếp tục gắn âm nhạc với không gian văn hóa quê hương.
Qua các dự án này, hình ảnh trong MV cũng trở thành một phần trong cách kể câu chuyện. Những yếu tố về cảnh quan, phương ngữ, ký ức cộng đồng và đời sống vùng miền được đặt song song với âm nhạc, tạo thêm lớp tiếp cận cho khán giả.
Hành trình 13 năm của Huyền Trang cho thấy một hướng làm mới tương đối thận trọng. Cô không chuyển hẳn sang một phong cách đối lập mà thay đổi từng bước, từ cách hát, bản phối đến cách tổ chức hình ảnh và sản phẩm.
Từ Sao Mai 2013 đến giải thưởng tại Athens năm 2026, âm nhạc dân gian vẫn là điểm xuất phát và cũng là trục xuyên suốt trong sự nghiệp của Huyền Trang. Giải thưởng “Nghệ sĩ tiên phong gìn giữ và phát huy âm nhạc dân gian 2026” là một dấu mốc ghi nhận hướng đi đó, đồng thời đặt ra bài toán tiếp theo: làm thế nào để chất liệu truyền thống tiếp tục được làm mới, tiếp cận khán giả trẻ nhưng vẫn giữ được bản sắc vốn có.


