Từ những kết quả thực chất với Mila, EDC và các doanh nghiệp sở tại, FPT đang tiếp tục mở rộng hợp tác, từ nghiên cứu AI, phát triển nhân lực đến đầu tư, chuyển giao công nghệ và cùng tạo ra các giá trị mới cho thị trường toàn cầu.

Từ hợp tác kinh doanh đến hợp tác trong nghiên cứu AI

Với FPT, Canada là điểm đến từ những ngày đầu trong hành trình toàn cầu hóa.

Ngày 13/6/1999, FPT ký hợp đồng đầu tiên với khách hàng Winsoft của Canada cho dự án Lifeserve. Đây được ghi nhận là hợp đồng xuất khẩu phần mềm đầu tiên tại thị trường Bắc Mỹ, dấu mốc quan trọng trong hành trình đưa trí tuệ Việt ra thị trường quốc tế. Kể từ đó, các hợp đồng mới của FPT tại thị trường Canada ngày càng có giá trị lớn hơn và hàm lượng chuyên môn ngày càng cao hơn.

Ở tầng nghiên cứu và phát triển công nghệ, hợp tác với Viện nghiên cứu AI Mila từ năm 2020 đã trở thành một trong những quan hệ chiến lược quan trọng của FPT trong lĩnh vực AI. Đại diện FPT cho biết hai bên không dừng ở trao đổi tri thức mà cùng đi vào những hướng nghiên cứu như Causal AI (AI nhân quả), mô hình ngôn ngữ, AI4Code (AI hỗ trợ phát triển phần mềm/lập trình) hay Responsible AI (AI có trách nhiệm), đồng thời phát triển lực lượng nghiên cứu AI chất lượng cao cho FPT. Sau 6 năm, hợp tác này đã tạo ra hơn 160 công trình khoa học, trong đó phần lớn xuất hiện tại những diễn đàn quốc tế hàng đầu, cùng 80 nhà nghiên cứu trẻ được đào tạo.

Nhưng với ông Phong, ý nghĩa lớn hơn không chỉ nằm ở những con số. Thông qua việc làm việc trực tiếp với một trong những hệ sinh thái AI hàng đầu thế giới, các nhà nghiên cứu trẻ Việt Nam có cơ hội trưởng thành trong môi trường nghiên cứu quốc tế, cùng giải quyết những bài toán khó và hình thành năng lực có thể đóng góp trở lại cho đất nước. Bước sang giai đoạn mới năm 2026, FPT và Mila tiếp tục đặt trọng tâm vào nghiên cứu AI ứng dụng, phát triển nhân lực chất lượng cao, AI có trách nhiệm và đáng tin cậy, đồng thời đưa kết quả nghiên cứu thành các sản phẩm, giải pháp có khả năng tạo giá trị trong thực tiễn.

Song song với kinh doanh và nghiên cứu, hợp tác tại Canada của FPT cũng gặt hái nhiều kết quả kết nối ấn tượng. Năm 2024, thỏa thuận giữa FPT và Cơ quan Phát triển Xuất khẩu Canada (Export Development Canada - EDC) đặt mục tiêu giúp hơn 20 doanh nghiệp Canada tiếp cận các cơ hội kinh doanh và đối tác tại Việt Nam. Ở chiều ngược lại, EDC hỗ trợ kết nối FPT với các nhà xuất khẩu, nhà đầu tư, chương trình tài chính và mạng lưới kinh doanh của Canada. Các lĩnh vực hợp tác ưu tiên trải rộng từ công nghệ thông tin, chăm sóc sức khỏe, bán lẻ, dịch vụ tài chính đến ESG và phát triển bền vững.

“Giá trị lớn nhất của quan hệ này nằm ở việc cùng tạo ra những không gian để nhà khoa học, kỹ sư và doanh nghiệp hai bên cùng nghiên cứu, cùng phát triển và cùng giải quyết những bài toán có quy mô lớn hơn, tạo nên những tác động tích cực cho cả Việt Nam và Canada”, ông Phong chia sẻ

Những kết quả này cho thấy Canada ngày càng giữ nhiều vai trò trong mạng lưới toàn cầu của FPT, vừa là thị trường kinh doanh, trung tâm kết nối khách hàng Bắc Mỹ, vừa là cửa ngõ đưa FPT tiếp cận hệ sinh thái AI hàng đầu tại Quebec.

Mở ra những không gian hợp tác công nghệ mới

Từ những kết quả đạt được, ông Nguyễn Xuân Phong đánh giá thị trường Canada còn nhiều tiềm năng phát triển với FPT, không chỉ về cơ hội kinh doanh mà cả nghiên cứu công nghệ và phát triển nguồn nhân lực.

Một yếu tố thuận lợi đến từ sự giao thoa trong định hướng phát triển của hai quốc gia. Canada đang tái định hình năng lực công nghiệp, đa dạng hóa quan hệ thương mại và hướng mạnh hơn tới châu Á - Thái Bình Dương. Trong khi đó, Việt Nam thúc đẩy tự chủ công nghệ và nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu. Theo ông Phong, điểm giao này mở ra những cơ hội mới đối với FPT tại Canada trong phát triển sản phẩm, chuyển giao công nghệ và cùng tạo ra giá trị cho thị trường toàn cầu. Trong đó, AI tiếp tục là một trọng tâm, nhưng phạm vi hợp tác có thể rộng hơn.

Từ kinh nghiệm 6 năm hợp tác với Mila, ông Phong đề xuất mô hình trao đổi nhân tài cần tiến thêm một bước: không chỉ đưa người Việt Nam ra nước ngoài học tập mà tạo điều kiện để các nhà khoa học trẻ được làm việc với những chuyên gia hàng đầu thế giới, trực tiếp cùng giải quyết các bài toán lớn và duy trì kết nối lâu dài để tri thức quay trở lại phục vụ Việt Nam. Mô hình này có thể mở rộng từ AI sang công nghệ lượng tử và các công nghệ chiến lược khác.

Cũng theo Giám đốc Chuyển đổi AI FPT, những nhân tài này dù sau này làm việc ở trong hay ngoài nước đều có thể đóng góp cho sự phát triển của đất nước. “Giá trị không chỉ nằm ở việc trở về, mà còn ở khả năng kết nối tri thức, công nghệ, mạng lưới và nguồn lực toàn cầu với Việt Nam, qua đó góp phần tạo ra năng lực công nghệ thực sự cho đất nước”, ông Phong cho biết thêm.

Trong bức tranh rộng hơn, quan hệ Việt Nam - Canada đang được mở rộng cả về quy mô và chiều sâu, khi công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số ngày càng giữ vị trí quan trọng. Những kết nối giữa viện nghiên cứu, doanh nghiệp và đội ngũ chuyên gia hai nước hứa hẹn bổ sung thêm những hợp tác dài hạn có giá trị cao hơn, bên cạnh thương mại và đầu tư truyền thống.

Trên tiến trình đó, FPT là một trong những mắt xích góp phần đưa hai đất nước đến gần nhau hơn. Từ một doanh nghiệp Việt Nam tìm kiếm và ký được hợp đồng đầu tiên tại Canada vào năm 1999, đến nay, vai trò của Tập đoàn này đã dần chuyển dịch - từng bước trở thành đối tác nghiên cứu, nhà đầu tư, đơn vị triển khai công nghệ và cầu nối doanh nghiệp giữa hai quốc gia.